Sadzenie żywotników – najpopularniejszych iglaków w naszych ogrodach

Opinii 0

Żywotniki, znane jako tuje, to najpopularniejsze iglaki w naszych ogrodach. Wśród wielu ich odmian znajdziemy takie, które idealnie nadają się na żywopłoty i szpalery. Odmiany karłowe można sadzić w ogórkach skalnych oraz jako obwódki klombów i rabat. Duże i silnie rosnące odmiany pięknie będą wyglądać jako solitery posadzone w wyeksponowanym miejscu. Aby jednak uzyskać piękne iglaki, trzeba poznać zasady ich sadzenia.

Żywotnik zachodni – najpopularniejszy iglak w naszych ogrodach

żywotniki zachodnieŻywotnik zachodni (Thuja occidentalis) ma luźną, stożkowatą koronę o wyprostowanym wierzchołku. Jego pędy ułożone są poziomo. Młode rośliny, obok łusek, wytwarzają także igły. Łuski żywotnika zachodniego są z wierzchu intensywnie zielone, a od spodu jaśniejsze i matowe.

 

Korzenie żywotnika są bardzo płytko osadzone, dlatego roślina ta jest dość wrażliwa na suszę. W związku z tym nie należy sadzić żywotników w miejscach narażonych na silne porywy wiatru, który ma działanie wysuszające.

 

Rośliny te preferują stanowisko słoneczne lub półcieniste – najlepsze będzie miejsce o dużej wilgotności powietrza. Żywotniki zachodnie dobrze rosną w niemal każdej glebie, trzeba im tylko zapewnić odpowiednią wilgotność. Należy je obficie podlewać w czasie bezdeszczowych i gorących miesięcy. Żywotniki są w pełni mrozoodporne. W czasie zimy niektóre odmiany brunatnieją, lecz jest to zjawisko całkowicie naturalne i przemijające. Na wiosnę krzewy ponownie stają się zielone.

 

PORADA EKSPERTA

 

Żywotniki bardzo dobrze znoszą cięcie, dlatego idealnie nadają się na żywopłoty formowane. Żywopłot z tui jest zielony przez cały rok, bardzo dobrze tłumi hałas i skutecznie ochrania przed wiatrem.

 

 

Jakie są popularne odmiany żywotnika zachodniego?

odmiany żywotnika zachodniegoŻywotnik zachodni ma wiele ciekawych odmian, które różnią się między sobą wysokością (od 1 do nawet 10 m), pokrojem, a także zabarwieniem igieł i łusek. Na szpalery (czyli niestrzyżone żywopłoty) najbardziej nadają się odmiany o pokroju kolumnowym, np.: 

 

  • Aurescens’ – odmiana ta została wyhodowana w Polsce w Kórniku niedaleko Poznania, ma bardzo zwarty i kolumnowy pokrój i łuski koloru żółto-złocistego, 
  • Columna’ – ma wąski, smukły, kolumnowy pokrój i może dorastać do około 8 m wysokości, nie wymaga przycinania.

 

 

Popularne są również odmiany o pokroju stożkowatym:

 

  • Brabant’ – idealnie nadaje się na formowane żywopłoty, 
  • Ellwangeriana’ – może dorastać do około 6-8 m wysokości, świetnie znosi cięcie,
  • Ellwangeriana Aurea’ – wiosną igły i łuski są pomarańczowe, latem zmieniają barwę na żółto-złocistą, a jesienią mają kolor miedziany,   
  • Holmstrup’ – wolno rosnąca odmiana na zwarte, nieformowane żywopłoty,
  • Rheingold’ – bardzo gęsty, wolno rosnący krzew o szeroko stożkowatym pokroju, igły i łuski mają żółto-złociste barwy, najpiękniej wybarwia się na stanowiskach słonecznych,
  • Spiralis’ – ma ciemnozielone łuski i spiralnie poskręcane pędy, odmiana wysoka, dorasta do 10 m wysokości, pokrój kolumnowy, strzelisty,   
  • Sunkist’(– ma gęsty, zwarty, stożkowaty pokrój i żółto-złociste łuski.

 

 

Warto wymienić także żywotniki o pokroju kulistym, np.‘Danica’, ‘Globosa’, ‘Hoseri’, ‘Hoveyi’, ‘Little Champion’, ‘Umbraculifera’, ‘Woodwardii’.

 

 

Żywotniki w pojemniku, z gołym korzeniem czy balotowane?

żywotniki w doniczceTuje sprzedawane w pojemnikach są najdroższe, ale można je sadzić przez cały sezon wegetacyjny. Najlepiej się przyjmują, ale przed sadzeniem pojemniki z iglakami trzeba zanurzyć w wodzie, żeby korzenie porządnie nasiąkły. Przed zakupem warto sprawdzić stan bryły korzeniowej – nie kupujmy roślin, które mają przerośnięte i przesuszone korzenie.

 

Tuje balotowane mają korzenie osłonięte płótnem lub workiem jutowym. Zapobiega to rozpadaniu się i przesychaniu bryły korzeniowej.

 

Tuje z tzw. gołym korzeniem są kopane wprost z gruntu. Przy transporcie i sadzeniu trzeba bardzo uważać, aby nie zostały uszkodzone. Sadzimy je od razu po wykopaniu ze szkółki, można je też zadołować.

 

Tuje balotowane i z gołym korzeniem można sadzić tylko wiosną i jesienią. Są tańsze niż te sprzedawane w pojemnikach. Przy zakupie należy zwrócić uwagę na to, żeby rośliny miały ładnie wybarwione igły, prosty pień, nieuszkodzony wierzchołek i zdrową bryłę korzeniową. Rośliny najlepiej kupować w dobrych sklepach ogrodniczych lub w sprawdzonych szkółkach. Każdy egzemplarz powinien mieć etykietę z informacjami o gatunku i odmianie oraz o wymaganiach uprawowych.

 

 

Kiedy należy sadzić tuje?

sadzenie tujiŻywotniki uprawiane w pojemnikach można sadzić przez cały sezon wegetacyjny, czyli od wiosny do jesieni. Rośliny balotowane i z gołym korzeniem można sadzić tylko dwa razy w ciągu sezonu wegetacyjnego: wiosną (od połowy kwietnia do połowy maja, jeszcze zanim rośliny zaczną wypuszczać nowe przyrosty) oraz późnym latem/jesienią (od połowy sierpnia do końca września).

 

Najbardziej polecany jest termin jesienny – z reguły nie ma już upału, częściej pada deszcz, a rośliny zdążą dobrze ukorzenić się przed zimą. Jeśli jesień jest ciepła i sucha, trzeba dodatkowo nawadniać świeżo posadzone drzewa i krzewy.

 

Rośliny najlepiej posadzić od razu po ich zakupie. Jeśli nie jest to możliwe, to żywotniki uprawiane w pojemnikach i balotowane możemy przetrzymać przez kilka tygodni. Iglaki z gołym korzeniem trzeba posadzić od razu. Ewentualnie można je zadołować i obficie podlewać, aby bryła korzeniowa nie przeschła.

 

 

Jak przygotować stanowisko przed sadzeniem żywotników?

Stanowisko przed sadzeniem żywotników trzeba dokładnie odchwaścić i przekopać. Rośliny iglaste powinny rosnąć w podłożu próchniczym, luźnym.. Aby poprawić jakość i strukturę gleby, można dodać do niej dobrze rozłożony obornik, ziemię kompostową lub torf ogrodniczy. Można także użyć gotowej mieszanki do iglaków.

 

Żywotniki wymagają kwaśnego podłoża (pH 4,5-5,5), więc do gleby trzeba dodać torf kwaśny (w proporcji 1:1). Można także użyć specjalnego zakwaszającego nawozu do roślin iglastych.

 

 

Jak sadzić tuje?

podlewanie tujiPrzed sadzeniem iglaki obficie podlewamy, aby bryła korzeniowa nasiąkła. Dołek, w którym zamierzamy posadzić roślinę, powinien być około dwa razy większy niż bryła korzeniowa. Rośliny iglaste sadzi się na tej samej głębokości, na jakiej rosły w pojemniku lub w szkółce.

 

Jeśli mamy tuję w worku jutowym, nie należy go zdejmować – to materiał naturalny i po pewnym czasie się rozłoży, a korzenie przerosną tkaninę. Zbyt długie korzenie można przyciąć ostrym sekatorem. Korzenie delikatnie umieszczamy w dołku – nie powinny być poskręcane ani podwinięte.

 

Dołek stopniowo zasypujemy mieszanką ziemi i torfu kwaśnego, a następnie lekko ugniatamy podłoże. Po posadzeniu roślinę obficie podlewamy, aby ziemia dokładnie oblepiła korzenie. Jeśli podłoże osiadło, dosypujemy ziemi i ponownie podlewamy. Wokół żywotnika należy uformować tzw. misę, ułatwi to podlewanie rośliny.

 

Glebę wokół świeżo posadzonej rośliny warto wyściółkować rozdrobnioną korą, co ograniczy parowanie wody i zapobiegnie rozrastaniu się chwastów. Żywotniki obficie podlewamy także w kolejnych dniach. Rośliny iglaste trzeba nawadniać aż do nastania mrozów, a także w czasie odwilży (w miarę możliwości).

 

 

Jak prawidłowo sadzić żywotniki na żywopłot?

Tuje o pokroju kolumnowym lub stożkowym, niezbyt silnie rosnące, które mają stworzyć swobodny szpaler, należy sadzić dość blisko siebie – na 1 m bieżącym można posadzić nawet 3-4 rośliny. Odmiany wysokie i silnie rosnące sadzimy co około 60-90 cm. Przeważnie do sadzenia wybieramy młode egzemplarze, które dopiero po kilku, kilkunastu latach osiągną docelowe rozmiary. Dlatego warto wiedzieć, jaką siłę wzrostu mają poszczególne odmiany. Pozwoli to dostosować odległość sadzenia do konkretnych roślin.