Odzież i obuwie ochronne BHP

Odzież i obuwie ochronne są elementami podstawowej ochrony osobistej pracownika. Mają za zadanie zabezpieczyć go przed działaniem szkodliwych czynników występujących w miejscu wykonywania pracy. Sprawdź co mówią o tym przepisy prawne.



Kodeks pracy określa, że pracodawca jest zobowiązany do zapewnienia takich ubrań:

  • jeżeli odzież własna pracownika może ulec zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu;

  • ze względu na wymagania technologiczne, sanitarne lub bezpieczeństwa i higieny pracy .

Okoliczności stosowania tego rodzaju odzieży na stanowiskach precyzuje również sam pracodawca – w regulaminie wewnątrzzakładowym.

Odzież ochronna BHP

Klasyczny niebieski drelich odchodzi w zapomnienie – obecnie ubrania ochronne to wysokiej klasy odzież wykonana z materiałów bardzo dobrej jakości (gęsto tkana bawełna o gramaturze ok. 250 g/m2 lub niezwykle wytrzymała mieszanka bawełny i poliestru). Dzięki szerokiej gamie dostępnych kolorów ekipa pracownicza może się wyróżniać. Odzież wyposażona jest w praktyczne kieszenie, zaczepy i szlufki – aby praca była komfortowa i bezpieczna. Niektóre ubrania produkowane są w całości z tkaniny softshell, która zapewnia osłonę przed wiatrem i wilgocią, inne zawierają uszyte z niej elementy.

Osobną grupę odzieży ochronnej tworzą ubrania o zwiększonej widoczności, wykonane z materiałów w jaskrawych kolorach, z panelami odblaskowymi. Są niezbędne dla pracowników drogowych, wszelkiego rodzaju służb sprzątających i innych zawodów, w których wymagana jest dobra widoczność pracownika w miejscu pracy. Mankiety, dół kurtki i nogawek szyje się z mocnej, odpornej na wycieranie tkaniny w ciemnym kolorze, która maskuje zabrudzenia. Ma to duże znaczenie, ponieważ takich ubrań nie należy zbyt często czyścić – po określonej liczbie prań tracą one pełne właściwości odblaskowe.

Wśród odzieży ochronnej można wyróżnić również kurtki, spodnie i płaszcze przeciwdeszczowe. Zestaw należy dobrać do warunków pracy i indywidualnych potrzeb – w niektórych przypadkach konieczny będzie zakup kurtki ze spodniami, w innych wystarczy płaszcz wodoodporny. Pamiętajmy, że szwy w takim ubraniu powinny być podklejone (zapewni to szczelność), sprawdźmy również, w ile otworów wentylacyjnych wyposażona jest kurtka lub płaszcz – im więcej, tym lepiej.

Dobierając spodnie robocze, sprawdźmy, czy odpowiada nam układ kieszeni i ich pojemność. Wybierać można między klasycznymi spodniami do pasa a popularnymi ogrodniczkami – te w pewnym stopniu zabezpieczają także brzuch. Oba kroje świetnie sprawdzą się w większości miejsc pracy, mogą też być elementem ubioru majsterkowicza. Dostępne są również spodnie z odpinanymi wierzchnimi kieszeniami, które – na przykład załadowane wkrętami – możemy zostawić na miejscu pracy, jeśli zajdzie potrzeba szybkiego podjechania do sklepu po brakujące materiały. Dobrej jakości spodnie ochronne mają specjalne kieszenie na kolanach, w które można włożyć wkładki ochronne.

Dość nietypowa jest odzież dla malarzy-tynkarzy – wykonana z mocnej, bawełnianej tkaniny (która oddycha i odprowadza wilgoć) w kolorze białym z jasnoszarymi wstawkami. Dzięki temu widać, czy na ubraniu „wnosi się” jakiś brud, który może zanieczyścić miejsce pracy.

Obuwie ochronne BHP

Kolejnym elementem ubioru ochronnego BHP są buty. Obuwie ochronne musi spełniać normy prawne określające poziom zabezpieczenia stóp pracownika: od bazowej normy SP1 (ochrona palców przed zgnieceniem), do pełnej ochrony przed zgnieceniem, przebiciem podeszwy, olejoodporną antystatyczną podeszwą, wzmocnionym zapiętkiem (norma SP5).

Rynek obuwia ochronnego obfituje w przeróżne wzory i kolory, prawie tak samo jak ten „cywilny”. Buty robocze wcale nie muszą być nieestetyczne – mogą wyglądać jak trampki lub turystyczne trapery. Do wyboru mamy półbuty, buty z wyższą cholewką – trzewiki, buty typu sandały (w dalszym ciągu chronią palce, a jednocześnie są przewiewne), klasyczne kalosze (nie mylić z gumiakami) ze wzmocnioną podeszwą, ocieplane, z zabezpieczeniem na palce.

Dobierając obuwie, musimy zwrócić uwagę na to, by chroniło nas przed szkodliwymi czynnikami występującymi w miejscu pracy. Pamiętajmy jednak, aby jednocześnie było ono wygodne – w końcu będziemy w nim spędzać kilka-kilkanaście godzin dziennie. Buty ochronne nie powinny też zbyt dużo ważyć, szczególnie jeśli nasza praca wymaga długiego chodzenia.

Noski w obuwiu roboczym wykonuje się obecnie z kompozytu, dzięki czemu zapewniają taką samą ochronę jak metalowe, ale są o wiele lżejsze. Jeśli w miejscu pracy jesteśmy narażeni na przebicie podeszwy (na przykład starymi gwoździami czy wystającymi z podłoża drutami), koniecznym elementem będzie podeszwa antyprzebiciowa. Warto również zwrócić uwagę na antystatyczność podeszwy – materiał takiej zelówki podczas kontaktu z podłożem nie powoduje powstawania ładunków statycznych, które mogą doprowadzić do wyładowania i zapłonu gazów czy cieczy łatwopalnych. Nie bez znaczenia jest także wykonanie wierzchu buta – w sprzedaży dostępne są modele o konstrukcji wytworzonej z syntetycznych siatek, co znacznie wspomaga wentylację stopy i zmniejsza odczucie zmęczenia. W ofercie znajduje się również obuwie zimowe, ocieplane. Trzewiki zimowe BHP oprócz klasycznej ochrony zapewniają komfort termiczny w niskich temperaturach.

Rękawice robocze ochronne

Wykorzystywane są podczas prac malarskich, remontowych, budowlanych i konstrukcyjnych. Korzystają z nich zarówno specjaliści, jak i majsterkowicze. Czy przebywamy na placu budowy, w warsztacie samochodowym, czy w laboratorium, na ich wyposażeniu znajdziemy rękawice o różnych funkcjach. Stanowią jeden z najczęściej kupowanych elementów zabezpieczenia BHP. Znajdują się w większości skrzynek narzędziowych jako podstawowe wyposażenie – obok wkrętaka, młotka i srebrnej taśmy.

Zadaniem rękawic jest osłona dłoni przed działaniem szkodliwych czynników, prowadzących na przykład do otarć, przecięć, poparzeń (gorącymi płynami lub przedmiotami czy substancjami żrącymi), zabrudzeń i odmrożeń. Rękawice chronią palce, dłoń i nadgarstek, a te przedłużane – również przedramię.

Jakie rękawice wybrać do prac porządkowych w ogrodzie?

W takich sytuacjach mamy kilka możliwości, a wybór zależy od rodzaju prac, jakie będziemy prowadzili. W sklepach znajdziemy najprostsze rękawice bawełniane pokryte miejscowo gumą chroniącą przed wilgocią i polepszającą chwyt, modele w całości wykonane z gumy, a także gumowane i ocieplane, które umożliwiają prace w chłodnych warunkach.

Podczas prac z olejami i smarami warto zdecydować się na rękawice odporne na ich działanie, ponieważ substancje te mogą rozpuszczać gumę i powłoki gumopochodne. Do takich zadań najlepiej sprawdzą się rękawiczki wykonane z nitrylu lub pokryte powłoką nitrylową. Jeżeli potrzebujemy dobrego czucia w palcach, użyjmy tych cienkich, nitrylowych, popularnie zwanych chirurgicznymi. Jeśli natomiast nie zależy nam na zachowaniu precyzji manualnej, wybierzmy rękawice nitrylowe na podkładzie bawełnianym – są grubsze i znacznie lepiej chronią przed uszkodzeniami mechanicznymi.

Czy podczas sprzątania domu warto chronić dłonie?

Podczas sprzątania i wycierania kurzu nie obejdzie się bez użycia różnego rodzaju detergentów, a działanie chemii czyszczącej w wielu przypadkach źle wpływa na skórę: wysusza ją i może prowadzić do uczuleń. Dlatego warto zaopatrzyć się w zwykłe, lateksowe rękawiczki zwane chirurgicznymi, ale musimy mieć pewność, że nie jesteśmy uczuleni na lateks. Jeśli tak jest, skorzystajmy z rękawiczek nitrylowych.

Prace na placu budowy oraz przy konstrukcjach drewnianych i metalowych – jakich rękawic używać?

W wymienionych sytuacjach narażeni jesteśmy na pełne spektrum zagrożeń, zanieczyszczeń i substancji drażliwych. W takich warunkach najlepiej sprawdzą się rękawice wykonane z naturalnej skóry, z dwoiny. Są one odporne zarówno na powierzchowne działanie chemii budowlanej (na przykład zaprawy cementowej i tynkowej), jak i na rozdarcie czy przecięcie. Zabezpieczą nasze dłonie przed skaleczeniem krawędzią blachy czy wbiciem się drewnianej drzazgi.

Osobnym tematem są prace spawalnicze, podczas których istnieje ryzyko skaleczeń ostrymi krawędziami łączonych elementów, ale i poparzeń gorącym metalem i iskrami, które powstają w czasie spawania spawarką czy migomatem. Najlepszym rozwiązaniem będą przedłużane rękawice wykonane z grubej skóry, dodatkowo zabezpieczone wewnątrz materiałem, który zapewni izolację cieplną. Tego typu rękawice sprawdzą się też doskonale podczas grillowania, gdy trzeba dołożyć węgla, przełożyć gorący ruszt czy przenieść sprzęt w inne miejsce.

Dobierając rękawice, pamiętajmy o właściwym rozmiarze – nie mogą one cisnąć i ograniczać ruchu naszych palców i dłoni, ponieważ zmniejszyłoby to precyzję manualną. Wybór rękawic musi również zależeć od naszych potrzeb i wymagań środowiska, w jakim będziemy pracować.