Znajdź sklep w Twojej okolicy
    Ustal moją lokalizację
    LUB
    Wybierz
  • Twoje konto
  • Zarejestruj się
  • Zaloguj się

Oregano

Oregano to roślina łatwa w uprawie, nie wymaga zbyt wielu zabiegów pielęgnacyjnych. Z powodzeniem można hodować je w ogrodzie albo w donicy na okiennym parapecie. Oregano nieodłącznie kojarzy się z kuchnią włoską, używane jest do aromatyzowania wielu potraw i napojów. Posiada też właściwości lecznice, wykorzystywane jest również w kosmetyce. Ponadto może stanowić ciekawą roślinę ozdobną w ogrodzie w stylu rustykalnym.

Pochodzenie i występowanie

Prawidłowa nazwa oregano to lebiodka pospolita (Origanum vulgare), czasem zwany jest także dzikim majerankiem. Ta roślina wieloletnia (bylina) należy do rodziny jasnotowatych. W naturze rośnie w strefie klimatów umiarkowanych, powszechnie występuje w Afryce Północnej, Azji oraz w Europie, jako gatunek obcy rośnie także w Ameryce Północnej. W Polsce jest rośliną bardzo pospolitą, porasta widne zarośla i lasy liściaste, łąki i polany, słoneczne pagórki i zbocza, tereny leżące nad rzekami i strumieniami. Oregano to jedno z najpopularniejszych ziół, które nieodłącznie kojarzy się z kuchnią włoską. Wchodzi też w skład wielu mieszanek przyprawowych, np. ziół prowansalskich. Oregano używane jest do aromatyzowania dań włoskich (makaronów, pizzy), a także mięsa, sałatek, sosów. Używane jest w kosmetologii i przy produkcji perfum. Ponadto wykazuje właściwości lecznicze. Oregano można uprawiać zarówno w ogrodzie, jak i w doniczce na okiennym parapecie. Nie jest to roślina trudna w uprawie.

Wygląd

Lebiodka pospolita to roślina wieloletnia, która wytwarza bardzo silny, charakterystyczny zapach. Ma prostą, sztywną i wzniesioną łodygę, która w przekroju jest czterokanciasta. Łodyga jest rozgałęziona, może osiągać nawet 100 cm wysokości, jednak przeważnie jest niższa – dorasta do około 40-70 cm wysokości. Ma barwę zieloną lub czerwonawą (niekiedy nawet purpurową) i cała jest owłosiona. Łodyga wyrasta z podziemnego, silnie rozgałęzionego kłącza, które posiada wiele rozłogów.

Liście oregano są ogonkowe, w kształcie jajowate, tępo zakończone, niekiedy delikatnie ząbkowane. Mają barwę jasnozieloną, a na ich powierzchni widoczne są drobne punkciki – to gruczoły, które wytwarzają olejki eteryczne o charakterystycznym zapachu oregano.

Lebiodka pospolita kwitnie w okresie od lipca do września. Kwiaty zebrane są w niewielkie podbaldachy na szczytach pędów. Mogą mieć barwę białą, różową, czerwoną. Kwiaty oregano są miododajne i przyciągają wiele owadów. Zapylane są przez błonkówki. Owocem lebiodki pospolitej jest rozłupnia zawierająca brunatne, jajowate lub kuliste rozłupki.

Warunki uprawy

Lebiodka pospolita powinna rosnąć na stanowisku ciepłym, słonecznym, zacisznym i osłoniętym przed porywistym wiatrem. Preferuje podłoża lekkie, przepuszczalne, piaszczysto-gliniaste i umiarkowanie wilgotne. Rośliny podlewamy dopiero wtedy, kiedy wierzchnia warstwa ziemi wyraźnie przeschnie. Lekkie przesuszenie jest dla oregano mniej groźne niż zalanie, które może doprowadzić do zgnicia korzeni.

Glebę warto wzbogacić dobrze przerobionym kompostem, który poprawi strukturę podłoża i dostarczy roślinie niezbędnych składników odżywczych. Oregano (ani innych ziół) nie nawozimy nawozami mineralnymi. Generalnie do nawożenia ziół nie stosujemy też obornika.

Lebiodka pospolita to roślina wieloletnia, która na jednym stanowisku może rosnąć przez około 5 lat. Po tym czasie należy posadzić nowe rośliny.

Oregano można także uprawiać w pojemniku na balkonie czy tarasie oraz w domu – w donicy na okiennym parapecie. Roślinie musimy zapewnić jasne stanowisko, ale nie bezpośrednio na słońcu. Warto pamiętać, aby oregano podlewać dopiero wtedy, kiedy wierzchnia warstwa gleby w doniczce wyraźnie przeschnie. Na dnie donicy powinna znajdować się warstwa drenażowa, który umożliwi swobodny odpływ nadmiaru wody.

Rozmnażanie

Oregano rozmnażamy z nasion, rzadziej przez podział. Podziału dobrze rozrośniętych, starszych (trzyletnich) roślin należy dokonać na wiosnę. Nowo uzyskane rośliny od razu wysadzamy na miejsce docelowe. Nasiona na rozsadę wysadzamy w marcu, po około miesiącu siewki należy przepikować do osobnych doniczek. Zahartowane młode rośliny można posadzić w gruncie na miejsce docelowe na przełomie kwietnia i maja. Sadzimy je w rozstawie 50 x 60 cm. Nasiona oregano można także od razu wysiać wprost do gruntu, robimy to pod koniec kwietnia lub w pierwszych dniach maja. Nasiona wysiewamy w rzędach co 30 cm. Rośliny nie powinny rosnąć zbyt blisko siebie. Nasiona lebiodki pospolitej można kupić w sklepach ogrodniczych lub pozyskać z własnej hodowli. Zbiera się je we wrześniu, z egzemplarzy przynajmniej dwuletnich.

Zabiegi pielęgnacyjne

Oregano to roślina łatwa w uprawie, nie wymaga zbyt wielu zabiegów pielęgnacyjnych. Trzeba jednak zadbać o regularne odchwaszczanie i spulchnianie podłoża. Oregano podlewamy dopiero wtedy, kiedy gleba wyraźnie przeschnie, nie można dopuścić do zalania podłoża. Lebiodka pospolita to roślina w pełni mrozoodporna, która bez problemu zimuje w naszym klimacie, nie wymaga więc okrywania na zimę.

Aromatyczne listki oregano możemy zrywać w ramach potrzeb. Jeśli zamierzamy ususzyć ziele lebiodki, rośliny ścinamy kilka centymetrów nad ziemią z całymi łodygami. Najlepiej zrobić to w momencie kwitnienia – wtedy oregano jest najbardziej aromatyczne. W pierwszym roku uprawy ziele ścinamy tylko raz, w kolejnych latach, kiedy rośliny są silniejsze i łatwiej się regenerują – możemy je ścinać nawet 2-3 razy w ciągu sezonu wegetacyjnego. Świeżo ścięte rośliny najlepiej powiązać jest w nieduże pęczki. Następnie trzeba je wysuszyć w miejscu suchym, przewiewnym, cienistym i ciepłym. Nigdy nie suszymy ziół na słońcu. Warto wiedzieć, że zdrewniałe łodygi lebiodki pospolitej nie nadają się do wykorzystania, należy je usunąć. Ususzone listki przechowujemy w szczelnych pojemnikach lub słoikach. Suszone oregano jest o wiele bardziej aromatyczne od świeżych listków.

Zastosowanie

Oregano służy do aromatyzowania potraw. Nieodłącznie kojarzy się z kuchnią włoską. Wchodzi też w skład wielu mieszanek przyprawowych, np. ziół prowansalskich. Oregano używane jest do przygotowywania dań włoskich (makaronów, pizzy), a także mięs, ryb, zup, sałatek, sosów. Wykorzystywane jest także przy produkcji wódek, likierów i wermutu.

Lebiodka pospolita zawiera olejek tymolowy i wykazuje właściwości lecznicze. Ma działanie między innymi odtruwające, dezynfekujące, wykrztuśne, przeciwskurczowe, przeciwbiegunkowe, moczopędne, wiatropędne. Wspomaga pracę układu trawiennego i pobudza apetyt.

Oregano posiada także właściwości kosmetyczne: wchodzi w skład płynów do kąpieli oraz płynów do płukania ust (dezynfekuje jamę ustną). Olejek tymolowy jest stosowany przy chorobach skóry.

Oregano może być także traktowane jak roślina ozdobna – idealnie nadaje się do posadzenia w ogrodzie w stylu rustykalnym, wiejskim, naturalistycznym. Może być sadzone w ogródkach ziołowych, na skalniakach i rabatach bylinowych. Lebiodka pospolita ma kilka ciekawych odmian: 'Aureum' (odmiana płożąca, osiąga od 20 do 50 cm wysokości, posiada żółtozielone listki), 'Compactum' (niska odmiana o zwartym pokroju, dorasta do około 20 cm wysokości), 'Variegatum' (dekoracyjna odmiana o liściach barwy zielono-kremowej, dorasta do 50 cm wysokości).

Komentarze (1):
~aaa (niezalogowany, 193.178.214.*) 2016.08.20, 13:48

ddd

Czy opinia jest przydatna?
( 0 / 0 ) Opinia przydatna dla użytkowników
zobacz produkty
Wczytywanie...